„Mickiewicz daleki i bliski. Spotkania Wielkopolskie w 150. rocznicę śmierci Poety”.

15 IX 2005 r. w 150. rocznicę śmierci naszego Patrona szkoły została zorganizowana konferencja przez Miejską Bibliotekę Publiczną im. S. Grochowiaka w Lesznie wspólnie z Zakładem Literatury Romantyzmu Instytutu Filologii Polskiej UAM w Poznaniu oraz ze Stowarzyszeniem Bibliotekarzy Polskich. Nosiła ona tytuł: „Mickiewicz daleki i bliski. Spotkania Wielkopolskie w 150 rocznicę śmierci Poety”.

Obrazek

Konferencję otworzyła dyrektor biblioteki p. Janina Małgorzata Halec. Następnie referaty wygłosili profesorowie z UAM: dr Elżbieta Lijewska, dr hab. prof. Zbigniew Przychodniak i dr Jerzy Fiećko. 

Obrazek

Kustosz Muzeum im. Adama Mickiewicza w Śmiełowie mgr Andrzej Kostołowski przedstawił zebranym miejsca pobytu Wieszcza w Wielkopolsce. 

Do uczestnictwa w tej konferencji zostały zaproszone nauczycielka j. polskiego naszej szkoły mgr Ewa Krawczyk oraz dwie uczennice. Pani Ewa wystąpiła ona na zakończenie uroczystości z opracowaniem „Wokół patrona”, w którym ukazała jak społeczność naszej szkoły na przestrzeni lat czciła pamięć Wieszcza. 
Uczennice naszej szkoły Jagoda Giglewicz i Dagmara Pawełkiewicz uświetniły imprezę pięknym wykonaniem fragmentów „Pana Tadeusza” i „Reduty Ordona”, za co otrzymały wielkie brawa.

Obrazek                 Jagoda Giglewicz i Dagmara Pawełkiewicz z nauczycielką Ewą Krawczyk . 

Obrazek

Magister Ewa Krawczyk z prezentacją "Wokół Patrona"

Obrazek
Obrazek

"WOKÓŁ PATRONA"

      Na przestrzeni dziejów w życiu wielu narodów niejednokrotnie pojawiały się jednostki wybitne, które swą działalnością wywarły trwały wpływ na otaczającą ich rzeczywistość. Nie tylko w wymiarze jednostkowego bytu narodu czy państwa, ale także w odniesieniu szerszym, europejskim. Należy do nich niewątpliwie największy poeta polski Adam Mickiewicz. Każde pokolenie Polaków - czytelników znajduje w jego utworach coś nowego, coś dla siebie. "My z niego wszyscy" - powiedział o twórcy Dziadów inny wielki romantyk, Zygmunt Krasiński podkreślając w ten sposób siłę, która nieustannie emanuje z mickiewiczowskiej poezji i nadal w pewnym stopniu kształtuje każdego z nas.

       Skala podejmowanych przez poetę działań była szeroka: poezja, religia, polityka. Jednak przez całe życie najważniejsze były dla Niego sprawy dotyczące Polski:walka o niepodległość, dziejowa i religijna misja polskiego narodu, patriotyzm, gotowość poświęcenia się dla własnego kraju. Po lekturze Pana Tadeusza Julian Ursyn Niemcewicz miał powiedzieć: "W tym dziele narodowość polska nie zginie" - i miał rację. Pan Tadeusz to nie tylko arcydzieło polskiej poezji. Nasz Wieszcz zawarł w nim istotę naszej narodowości. Od lat dzieło to organizuje narodową wyobraźnię i świadomość, ukazując dom polski, patriotyzm, polski pejzaż, obyczajowość szlachecką, bohaterów o typowo narodowych cechach charakteru. "Pan Tadeusz" był i jest dla Polaków szkołą prawdziwego patriotyzmu.

Obrazek

Adam Mickiewicz całe życie miłował kraj ojczysty, rodzinną ziemię i poświęcał się dla własnego narodu. Dla Polaków w czasach niewoli był znakiem i symbolem tożsamości narodu. Według historyka literatury Jacka Łukaszewicza Mickiewicz był zawsze. W czasie zaborów, wojny zagrzewał do walki, w czasie pokoju uczył odbudowy.

Nie dziwi, zatem to, iż Adam Mickiewicz jest Patronem wielu szkół. Również i naszej szkoły.

     Szkoła Podstawowa nr 4 im. Adama Mickiewicza w Lesznie powstała tuż po zakończeniu I w. św., w 1920r. Wcześniej mieściła się tam niemiecka szkoła. Zapiski z tamtych lat w kronice szkolnej nie wyjaśniają, dlaczego akurat wielki Wieszcz został Patronem szkoły. Można jedynie postawić następującą hipotezę. Po 123 latach niewoli Polacy mieszkający na tych terenach wreszcie odzyskali wolność i swoją ziemię ojczystą, mogli otwarcie mówić i pisać po polsku, wreszcie mogli swobodnie zaprowadzić swoje dzieci do polskiej szkoły. O to wszystko właśnie walczył przez całe życie wielki poeta. To on na wieść o wybuchu powstania listopadowego przybył do Wielkopolski, by wspierać powstańców w nierównej walce z zaborcą. To przede wszystkim Jego utwory wspierały na duchu i dawały nadzieję Polakom na całym świecie przez lata niewoli. 
     Prawdopodobnie, dlatego wybrano Go na Patrona szkoły. Był dla Polaków najlepszym wtedy wzorcem osobowym. Patrząc na jego postawę dzieci mogły uczyć się jak być patriotą, jak kochać swoją ojczyznę. W ten sposób oddano mu hołd i cześć.
     Wieszcz narodowy zajmował i zajmuje ważne miejsce w życiu szkoły. Przez te wszystkie lata, co roku w dniach poprzedzających rocznicę urodzin Poety, w szkole, uczniowie na uroczystych apelach, akademiach, wieczornicach i montażach literacko-poetyckich przedstawiali obrazy z życia i twórczości Adama Mickiewicza swoim kolegom, nauczycielom, zaproszonym przedstawicielom władz oświatowych, księdzu proboszczowi, a późnym popołudniem to samo oglądały rodziny występujących uczniów,- i to należało do tradycji szkoły. Dorośli ze wzruszeniem przypominali swoje występy przed laty i gorąco oklaskiwali małych artystów. Bardzo podobały się inscenizacje ballad takich jak: "Świtezianka", "Powrót taty", "Pani Twardowska", "Trzech budrysów", czy bajek: "Lis i kozioł", "Pies i wilk", "Przyjaciele", do których uczniowie wraz z rodzinami wykonywali scenografię.
     Uczniowie klas starszych w montażach poetycko-literackich deklamowali przy świecach takie wiersze Poety jak: "Oda do młodości", "Inwokacja", "Stepy Akermańskie" czy fragmenty z "Pana Tadeusza" obrazujące piękno opisów przyrody, np. "Opis dwóch stawów", opis "zachodu słońca".
     Te uroczystości w naszej szkole miały również oprawę muzyczną, różną, co prawda na przestrzeni lat, tworzoną przez nauczycieli, jak i nowych uczniów uczęszczających równolegle do szkoły muzycznej w Lesznie. Najczęściej to mazurki Fryderyka Chopina grane na pianinie szkolnym uświetniały uroczystości ku czci Patrona.
     Przez te wszystkie lata w każdej klasie wisiała gazetka poświęcona patronowi szkoły. Z okazji niektórych rocznic urodzinowych jedną klasę zamieniano na kilka dni w Izbę Pamięci. Na pulpitach ławek ustawionych pod ścianami leżały utwory Adama Mickiewicza i te z biblioteki szkolnej i te przyniesione przez uczniów z domów. Na innych stolikach można było zobaczyć najciekawsze wypracowania uczniów, związane z twórczością poety. A jeszcze na innych ciekawiły kolorami, rysunkiem, ilustracje do ballad i bajek. Obok nich leżały pięknie wykonane albumy poświęcone życiu i Twórczości wieszcza. Na ścianach tej klasy wisiały hasła i ciekawe gazetki z różnych klas poświęcone oczywiście poecie.
     W latach 80-tych najstarsze klasy zwiedziły muzeum Adama Mickiewicza w Śmiełowie. Po tej wycieczce klasy wykonały albumy. Jedne poświęcone były życiu i twórczości patrona Inne zawierały informacje oraz ilustracje z miejsc pobytu Adama Mickiewicza w Wielkopolsce.
     Obecnie nadal cała społeczność szkolna dba o to, aby godnie czcić patrona szkoły.
     Już na początku grudnia klasy I - III poznają życiorys poety, przygotowują gazetki ścienne oraz inscenizacje wybranych bajek i wykonują do nich ilustracje.
Klasy starsze IV - VI również, co roku wzbogacają swoją wiedzę na temat życia i twórczości Adama Mickiewicza. Opracowują też inscenizacje utworów poety; najczęściej są to bajki i ballady. W grudniu zostaje też ogłoszony konkurs na najciekawszą gazetkę poświęconą wielkiemu twórcy. Na zajęciach plastycznych uczniowie wykonują różnymi technikami portrety wieszcza oraz ilustracje do utworów.
     Kilka lat temu najstarsze klasy wykonały mapę Wielkopolski, na której zaznaczone zostały miejsca pobytu wieszcza.
   Na kilka dni przed feriami świątecznymi zawsze odbywa się "Dzień Patrona". Cała społeczność szkolna zbiera się, aby w sposób uroczysty oddać hołd wielkiemu poecie. Co roku odbywa się to w inny sposób. Raz jest to uroczysta akademia z przemówieniami i recytacjami utworów Adama Mickiewicza, a innym razem uroczystość, na której uczniowie mogą się wykazać swoją wiedzą o patronie i jego twórczości. Odbywają się wtedy konkursy na najlepszą inscenizację, quiz o życiu i twórczości poety, ogłaszane są wyniki konkursów plastycznych i na najciekawszą gazetkę klasową.
Szkoła także aktywnie bierze udział w konkursach poza szkołą, np. w 1998r. z okazji dwusetniej rocznicy urodzin poety uczniowie wzięli udział w Międzywojewódzkim Konkursie Mickiewiczowskim "Spotkanie z Adamem Mickiewiczem i jego poezją". Również przez cały rok utwory Adama Mickiewicza wykorzystywane są do różnorodnych działań językowych uczniów: analizy i recytacji utworów. Niestety większość utworów staje się z roku na rok coraz trudniejsza w odbiorze dla tak młodej młodzieży, która nigdy nie straciła ojczyzny, która zafascynowana jest telewizją, komputerami, Internetem, która widzi, iż często ważne jest "mieć" niż "być".
     Uczniowie niechętnie przystępują do czytania utworów Adama Mickiewicza. Przeraża ich długość tekstów pisana wierszem, niezrozumiały język pełen rzadko używanych już dziś słów, styl, obce realia. Wtedy ważną rolę odgrywa nauczyciel, który pomaga im odkryć sens i piękno utworów. Większość dzieci po zrozumieniu treści i czasów, w których utwory były pisane nabierają szacunku, czują respekt i podziw wobec człowieka, dla którego wolność Polski była ważniejsza niż majątek, rodzina czy nawet własne życie.
     Adam Mickiewicz jest nadal bardzo potrzebny młodzieży jako patron szkoły. W dobie kryzysu różnych wartości, lekceważenia symboli narodowych, zanikania potrzeby pielęgnowania tradycji narodowych i bycia patriotą młodzież na przykładzie jego życia i twórczości uczy się być prawdziwymi Polakami. Żeby nie zatracić tożsamości narodowej uczniowie powinni nadal czytać i analizować oraz recytować fragmenty utworów wieszcza, w których zawarte są skarby naszej kultury (język, przyroda ojczysta, obrzędy, opowieści, obyczaje, postaci historyczne i wydarzenia z naszej przeszłości) i które są odzwierciedleniem naszych cech narodowych, takich jak: patriotyzm, przywiązanie do ojczyzny, gotowość do poświęceń w imię walki o wolność.
Cała społeczność Szkoły Podstawowej nr 4 jest dumna, że ich Patronem jest największy poeta polski Adam Mickiewicz.

Ewa Krawczyk
Bibliografia
Sudolski Z.: Mickiewicz opowieść biograficzna. Warszawa Ancher 1997 r.
Górski K. Adam Mickiewicz. Warszawa PWN 1989 r.
Szkolna kronika Szkoły Podstawowej nr 4 im. Adama Mickiewicza w Lesznie.